W poniedziałek 18 grudnia 2023 r. w ramach 3 – godz. języka regionalnego – kaszubskiego uczniowie klasy Vb, naszej Szkoły przypomnieli mieszkańcom wsi Borowo zwyczaj kolędowania na Kaszubach. Gwiżdże lub gwiazdka, czyli po prostu pradawna tradycja grup kolędowych chodzących po domach kultywowana jest do dziś w wielu kaszubskich domach i miejscowościach. Uczniowie w ten sposób kultywują obyczaje i tradycje związane z Bożym Narodzeniem w naszym regionie.
Celem kolędowania było:
• przybliżenie uczniom zwyczaju kolędowania
• pobudzenie wrażliwości na bogactwo kulturowe regionu
• wzbogacenie wiadomości o postaciach w grupie kolędniczej
• przybliżenie mieszkańcom zwyczaju kolędowania
• aktywny udział w grupie kolędniczej
• utrwalanie i bogacenie słownictwa w języku kaszubskim: gwiôzdka, gwiżdże, pùrtk, baba, dżôd, żid, gòdë, kòlãdowanié, bómczi, ùstny, kòrbacz, gòdowé żëczbë, klëpanié, kòsa, dzôtczi, dôrënczi.
• integracja uczniów podczas wspólnego kolędowania
• kulturalne i bezpieczne zachowanie się w przestrzeni publicznej
Kaszubskie domy odwiedzili kolędnicy, nazywani Gwiazdką. Gwiazdkę tworzy wiele barwnych postaci. Kolędnicy pukali do drzwi i zawsze pytali: „Chceta wa widzec Gwiȏzdkã?”. W każdym odwiedzonym domu uczniowie zaprezentowali krótki program w języku kaszubskim oraz złożyli domownikom świąteczne i noworoczne życzenia. Występy budziły podziw mieszkańców, którzy nagradzali małych aktorów brawami oraz hojnie ich obdarowywali. Było przy tym dużo zabawy i śmiechu. Przewodnikiem całej grupy kolędniczej był pilnujący porządku szańdara (policjant), za nim gwiôzdor zwany także gwiżdżem (gwiazdor), ubrany w płaszcz i czapkę przyozdobioną kolorowymi wstążkami, a w ręce korbacz, czyli rózgę. Przepytywał zarówno dzieci i dorosłych ze znajomości pacierza, których nagradzał cukierkami. Niegrzeczne dzieci karcił kòrbaczã (rózgą). Cëgónka z miedwiedzã (cyganka z niedźwiedziem), która krzyczała na swojego niedźwiedzia, symbol powagi. Dżôd i baba (dziad i baba), którzy jak zwykle trochę się posprzeczali, uosobienie biedy oraz kóminiôrz (kominiarz), sprawdzający porządki w chacie, by przyszły rok był pomyślny, symbol szczęścia. Bòcón (bocian) podszczypujący domowników, będący zwiastunem urodzajów, dostatku i powodzenia. W gwiazdkowym orszaku nie mogło zabraknąć śmierci z kosą (smiercë z kòsą). Śmierć straszyła ludzi, przypominała o przemijaniu życia. Żid (żyd) pozdrawiał Kaszubów. Natomiast pùrtk (diabeł) psocił i dokuczał wszystkim, czyli psotny diabeł będący symbolem zła. Gwiazdkowym harcom przygrywał muzykant na akordeonie. Uczniowie wraz opiekunem p. Teresą Bronk bardzo dziękują za gościnne przyjęcie do domów.
Dziękujemy za poczęstunek przygotowany przez panią sołtys wsi Borowo Jadwigę Bliźniewską i STOWARZYSZENIE DLA BOROWA. Jeszcze raz życzymy wszystkim mieszkańcom BOROWA – WESOŁYCH ŚWIĄT (WIESOŁËCH GÒDÓW) i SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU! (SZCZESTLËWÉGÒ NOWÉGÒ ROKÙ!)
